«مبین» ۳۵ همتی شد؛ «فجر» با جهش ۸۱ درصدی درآمد شتاب گرفت

عملکرد شش‌ماهه دو شرکت بزرگ یوتیلیتی صنعت پتروشیمی، دو مسیر متفاوت را نشان می‌دهد. مبین انرژی خلیج فارس با درآمد ۳۵.۲۶ همتی همچنان از نظر مقیاس فروش بالاتر از فجر انرژی خلیج فارس قرار دارد، اما «فجر» با رشد ۸۱ درصدی درآمد، شتاب بیشتری را نسبت به سال گذشته ثبت کرده است. تفاوت مهم دو شرکت به ترکیب درآمد و به‌ویژه نقش برق بازمی‌گردد؛ جایی که وابستگی درآمدی «فجر» به برق به‌مراتب بیشتر از «مبین» شده است.

به گزارش میز انرژی، مبین انرژی خلیج فارس در شهریور ۱۴۰۵ حدود ۷.۷۱ همت درآمد ثبت کرده، در حالی که درآمد فجر انرژی خلیج فارس در همین ماه به حدود ۶.۳۵ همت رسیده است.

فاصله دو شرکت در عملکرد شش‌ماهه بیشتر است. درآمد تجمیعی «مبین» به ۳۵.۲۶ همت رسیده و «فجر» ۲۳.۴۳ همت درآمد ساخته است؛ اختلافی نزدیک به ۱۱.۸ همت.

با این حال، مقایسه نرخ رشد تصویر متفاوتی ارائه می‌کند. درآمد شهریور «فجر» نسبت به سال گذشته حدود ۱۷۸ درصد افزایش یافته، در حالی که رشد درآمد «مبین» نزدیک به ۲۷ درصد بوده است. در شش‌ماهه نیز «فجر» رشد ۸۱ درصدی را ثبت کرده و درآمد «مبین» حدود ۶ درصد افزایش یافته است.

«مبین» درآمد بیشتری دارد؛ «فجر» سریع‌تر رشد کرد

از منظر مقیاس درآمدی، مبین انرژی همچنان شرکت بزرگ‌تر این مقایسه است و طی نیمه نخست سال حدود ۱۱.۸ همت بیشتر از فجر انرژی درآمد داشته است.

اما روند تغییر درآمد نشان می‌دهد «فجر» در سال جاری رشد بسیار سریع‌تری را تجربه کرده است.

در «مبین»، افزایش درآمد در شرایطی رقم خورده که حجم فروش برخی یوتیلیتی‌های مهم از جمله برق، بخار و گاز خوراک همچنان کمتر از سال گذشته بوده است.

در «فجر» نیز جهش درآمد الزاماً به معنای افزایش حجم فروش نیست و رشد نرخ برق در کنار تغییر شیوه تأمین آن، نقش مهمی در عملکرد شرکت داشته است.

برق ۷۷ درصد درآمد شهریور «فجر» را ساخت

مهم‌ترین تفاوت دو شرکت در میزان وابستگی درآمدی به برق دیده می‌شود.

فجر انرژی در شهریور حدود ۴.۹ همت از فروش برق درآمد کسب کرده است. این رقم نزدیک به ۷۷ درصد کل درآمد ماهانه شرکت را تشکیل می‌دهد.

در شش‌ماهه نیز درآمد برق «فجر» به حدود ۱۶.۷۷ همت رسیده و سهمی نزدیک به ۷۲ درصد از کل فروش شرکت داشته است.

شرایط در مبین انرژی متفاوت است. درآمد برق این شرکت در شهریور حدود ۱.۸۱ همت بوده و نزدیک به ۲۳ درصد درآمد ماهانه را تشکیل داده است.

درآمد شش‌ماهه برق «مبین» نیز حدود ۹.۵۳ همت بوده که کمتر از یک‌سوم کل درآمد شرکت است.

این اختلاف نشان می‌دهد ساختار درآمدی «فجر» تمرکز بسیار بیشتری بر برق دارد، در حالی که «مبین» درآمد خود را میان برق، بخار، گاز خوراک، گاز سوخت و سایر خدمات یوتیلیتی توزیع کرده است.

فروش برق کمتر شد؛ درآمد هر دو شرکت بالا رفت

با وجود تفاوت در ساختار دو شرکت، عملکرد برق یک ویژگی مشترک دارد؛ کاهش حجم فروش با افزایش درآمد همراه شده است.

«فجر» در شهریور حدود ۲۷۴ هزار مگاوات‌ساعت برق فروخته که نسبت به سال گذشته نزدیک به ۲۹ درصد کمتر است. با این حال، درآمد حاصل از برق حدود ۳۷۶ درصد افزایش یافته است.

«مبین» نیز در شهریور حدود ۱۲۶ هزار مگاوات‌ساعت برق فروخته که افت ۳۶ درصدی را نسبت به سال گذشته نشان می‌دهد، اما درآمد برق آن حدود ۱۴۹ درصد افزایش یافته است.

این واگرایی در آمار شش‌ماهه نیز مشاهده می‌شود. حجم فروش برق «فجر» حدود ۴۵ درصد کاهش یافته، در حالی که درآمد این بخش ۱۸۸ درصد افزایش داشته است.

در «مبین» نیز فروش مقداری برق حدود ۵۴ درصد پایین آمده، اما درآمد آن بیش از ۱۲۸ درصد رشد کرده است.

بنابراین در هر دو شرکت، افزایش نرخ فروش نقش اصلی را در رشد درآمد برق ایفا کرده و رشد درآمد از افزایش حجم فروش حاصل نشده است.

خرید ۱۶.۲ همت برق توسط «فجر»

یکی از مهم‌ترین نکات عملکرد فجر انرژی به نحوه تأمین برق بازمی‌گردد. با خارج شدن واحدهای نیروگاهی از سرویس، خرید برق از تأمین‌کنندگان منطقه به بخش مهمی از فعالیت شرکت تبدیل شده است.

«فجر» در شهریور حدود ۳۰۶ هزار مگاوات‌ساعت برق از بیرون مجموعه خریداری کرده که هزینه آن به حدود ۵.۱۴ همت رسیده است.

در گزارش شش‌ماهه نیز جدول انرژی شرکت خرید حدود ۱.۲۳ میلیون مگاوات‌ساعت برق با هزینه ۱۶.۲۳ همتی را نشان می‌دهد.

با این حال، میان رقم درج‌شده در جدول و توضیحات انتهای گزارش درباره حجم برق خریداری‌شده اختلافی حدود ۴۲.۶ هزار مگاوات‌ساعت وجود دارد؛ بنابراین مقایسه دقیق حجم خرید نیازمند توجه به این مغایرت است.

مبین انرژی نیز بخشی از برق مورد نیاز خود را از منابع بیرونی تأمین کرده، اما حجم و هزینه آن پایین‌تر از فجر بوده است.

«مبین» در شش‌ماهه حدود ۶۹۹ هزار مگاوات‌ساعت برق با هزینه نزدیک به ۸.۴۳ همت خریداری کرده است. خرید برق شهریور این شرکت نیز حدود ۱۶۵ هزار مگاوات‌ساعت و هزینه آن نزدیک به ۱.۶۵ همت بوده است.

درآمد برق «فجر» از «مبین» جلو زد

اگرچه درآمد کل مبین انرژی بالاتر است، در بخش برق شرایط برعکس می‌شود.

«فجر» در شهریور حدود ۴.۹ همت درآمد از فروش برق داشته؛ بیش از دو و نیم برابر درآمد ۱.۸۱ همتی برق در «مبین».

در شش‌ماهه نیز درآمد برق فجر حدود ۷.۲ همت بیشتر از مبین بوده است.

با این حال، مقایسه درآمد فروش برق به‌تنهایی برای ارزیابی سودآوری این بخش کافی نیست. فجر در دوره جاری حجم قابل‌توجهی برق از منابع بیرونی خریداری کرده و هزینه این خرید نیز بالا بوده است.

در «مبین» نیز هزینه خرید برق و سایر نهاده‌های انرژی افزایش یافته، اما به دلیل سهم پایین‌تر برق از کل درآمد، ساختار فروش شرکت وابستگی کمتری به یک یوتیلیتی دارد.

«مبین» در فروش بخار دست بالاتر را دارد

یکی دیگر از تفاوت‌های دو شرکت در مقیاس فروش بخار دیده می‌شود.

مبین انرژی در شهریور حدود ۴۸۸ هزار تن بخار فروخته و از این محل نزدیک به ۷۹۰ میلیارد تومان درآمد کسب کرده است.

در مقابل، حجم فروش بخار فجر انرژی حدود ۱۹۷ هزار تن بوده و درآمد این بخش به نزدیک ۲۶۷ میلیارد تومان رسیده است.

«مبین» در نیمه نخست سال بخشی از بخار مورد نیاز خود را نیز از تأمین‌کنندگان منطقه خریداری کرده و حجم خرید خارجی بخار این شرکت به بیش از ۴۱۲ هزار تن رسیده است.

بنابراین استفاده از منابع بیرونی تنها به فجر محدود نیست، اما در ساختار برق فجر نقش بسیار پررنگ‌تری پیدا کرده است.

دو شرکت یوتیلیتی با دو ساختار متفاوت

عملکرد نیمه نخست سال نشان می‌دهد فجر انرژی و مبین انرژی با وجود فعالیت در حوزه یوتیلیتی، ساختار درآمد و هزینه یکسانی ندارند.

در «فجر»، تمرکز بالای درآمد بر برق و حجم قابل‌توجه خرید برق از بیرون باعث شده رابطه میان هزینه تأمین و نرخ فروش این محصول به یکی از متغیرهای مهم عملکرد شرکت تبدیل شود. این موضوع به‌ویژه در شرایطی اهمیت دارد که واحدهای نیروگاهی به‌طور کامل در مدار قرار ندارند و بخشی از نرخ‌ها نیز به‌صورت علی‌الحساب محاسبه می‌شود.

در «مبین»، درآمد میان تعداد بیشتری از خدمات یوتیلیتی توزیع شده است. در مقابل، کاهش حجم فروش برخی محصولات و خدمات از جمله برق، بخار و گاز خوراک از نکات قابل‌توجه عملکرد عملیاتی شرکت محسوب می‌شود.

در مجموع، مبین انرژی با درآمد ۳۵.۲۶ همتی همچنان مقیاس درآمدی بزرگ‌تری دارد و سبد فروش آن متنوع‌تر است؛ در مقابل، فجر انرژی با درآمد ۲۳.۴۳ همتی، رشد ۸۱ درصدی را در نیمه نخست سال ثبت کرده و سهم برق در ساختار درآمدی آن به بیش از ۷۰ درصد رسیده است. این تفاوت‌ها باعث می‌شود متغیرهای اثرگذار بر عملکرد مالی آینده دو شرکت نیز یکسان نباشند.