خراسان رضوی با بیش از ۸۰ شرکت فناور به قطب نوآوری نفت و پتروشیمی تبدیل شد

بیش از ۸۰ شرکت در حوزه نفت، گاز و پتروشیمی در پارک علم و فناوری خراسان رضوی فعالیت می‌کنند؛ این پارک بر تجاری‌سازی محصولات و اتصال شرکت‌های فناور به صنایع بزرگ تمرکز دارد.

پارک علم و فناوری خراسان رضوی میزبان بیش از ۸۰ شرکت فعال در حوزه‌های نفت، گاز و پتروشیمی است. معاون توسعه فناوری این پارک می‌گوید توسعه بازار و تجاری‌سازی محصولات فناورانه و ایجاد ارتباط میان شرکت‌های داخلی و صنایع بزرگ، از محورهای اصلی فعالیت این مجموعه است.

به گزارش «میز انرژی»، نرگس خنده‌رو، معاون توسعه فناوری پارک علم و فناوری خراسان رضوی، با اشاره به ظرفیت شرکت‌های فعال در بخش انرژی گفت این پارک از نظر تعداد شرکت‌ها و سطح خدمات فناورانه در حوزه نفت، گاز و پتروشیمی جایگاه برجسته‌ای در کشور دارد.

به گفته خنده‌رو، بخش مهمی از فعالیت پارک به معرفی و ارزیابی شرکت‌های فناور برای همکاری با مجموعه‌های بزرگ صنعتی اختصاص دارد. شرکت‌های مستقر در پارک هنگام پذیرش و سپس هر شش ماه یک‌بار ارزیابی می‌شوند. این ارزیابی‌ها علاوه بر سطح فناوری و نوآوری، ساختار سازمانی، توان مدیریتی، تجاری‌سازی محصولات و مدیریت مالی شرکت‌ها را نیز دربرمی‌گیرد.

۱۲ مرکز رشد و سه پردیس فناوری

پارک علم و فناوری خراسان رضوی ۱۲ مرکز رشد دارای مجوز از وزارت علوم و سه پردیس علم و فناوری دارد. پردیس‌های این مجموعه در حوزه‌های صنایع معدنی، سلامت و دارو و همچنین دانشگاه حکیم سبزواری فعالیت می‌کنند.

مرکز رشد انرژی یکی از مراکز تخصصی پارک است که در حوزه نفت، گاز و پتروشیمی فعالیت می‌کند. مراکز رشد فناوری جامع، فناوری اطلاعات و ارتباطات، کشاورزی، صنایع غذایی و منابع طبیعی، فناوری فرهنگی و زیارت و مرکز رشد دانشگاه پیام نور نیز از دیگر مراکز فعال این مجموعه در مشهد هستند.

فعالیت پارک به مشهد محدود نیست و در شهرستان‌های نیشابور، گناباد، تربت‌حیدریه، کاشمر و سبزوار نیز مراکز رشد به شرکت‌ها و فناوران خدمات حمایتی و تخصصی ارائه می‌کنند. به گفته معاون توسعه فناوری پارک، ایجاد این مراکز برای آسان‌تر کردن دسترسی فناوران شهرستانی به حمایت‌ها و خدمات تخصصی انجام شده است.

خنده‌رو همچنین از فعالیت حدود ۱۵ مرکز نوآوری خبر داد. این مراکز با همکاری دستگاه‌های اجرایی، سازمان‌ها و دانشگاه‌ها شکل گرفته‌اند و به شناسایی و حمایت اولیه از ایده‌ها کمک می‌کنند. در مقایسه با مراکز رشد، مراکز نوآوری در مرحله ابتدایی‌تری از مسیر توسعه فعالیت دارند و به شکل‌گیری ایده و ساخت نمونه اولیه کمک می‌کنند.

تمرکز بر تجاری‌سازی محصولات فناورانه

یکی از کارکردهای پارک، ایجاد ارتباط میان شرکت‌های فناور و صنایع بزرگ است. بر اساس توضیحات خنده‌رو، ارزیابی شرکت‌ها و معرفی توانمندی‌های آن‌ها می‌تواند به افزایش اعتماد صنایع نفت، گاز و پتروشیمی و فراهم شدن زمینه استفاده از محصولات داخلی کمک کند.

ورود محصولات فناورانه به محیط واقعی صنعت، امکان آزمودن آن‌ها، شناسایی نقص‌ها و بهبود محصول را فراهم می‌کند. پس از طی این مراحل، شرکت‌ها می‌توانند برای تولید انبوه و تامین نیاز بخش‌های بیشتری از صنعت برنامه‌ریزی کنند.

با این حال، استفاده از محصولات داخلی در صنایع بزرگ همچنان به پذیرش ریسک از سوی مدیران وابسته است. به گفته خنده‌رو، بخشی از تجهیزات مورد نیاز این صنایع از خارج، به‌ویژه از چین، وارد می‌شود؛ اما برخی مدیران با اعتماد به توان شرکت‌های داخلی، زمینه استفاده از محصولات آن‌ها را فراهم کرده‌اند و بازخوردهای مثبت این همکاری‌ها به تقویت روند استفاده از فناوری داخلی کمک کرده است.

اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه؛ چالش شفافیت و اطمینان

معاون توسعه فناوری پارک علم و فناوری خراسان رضوی، شفافیت و اطمینان را از موانع استفاده گسترده‌تر شرکت‌ها از اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه دانست. به گفته او، برخی شرکت‌های بزرگ هنوز درباره نحوه اجرا و اثربخشی این سازوکار اطمینان کافی ندارند و تعدادی از شرکت‌ها نیز به بلوغ سازمانی و اجرایی لازم برای استفاده موثر از آن نرسیده‌اند.

خنده‌رو با اشاره به اینکه بعضی مجموعه‌های بزرگ در حال استفاده از ظرفیت‌های قانون جهش تولید دانش‌بنیان هستند، گفت اجرای این قانون هنوز در مراحل ابتدایی قرار دارد و برای سنجش و اثبات کارآمدی آن به زمان نیاز است.

صادرات فناورانه نیازمند شناخت بازار و استانداردهاست

خنده‌رو درباره توسعه صادرات محصولات فناورانه و دانش‌بنیان گفت شرکت‌ها می‌توانند با بررسی بازارهای هدف و استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی و تحلیل داده، مقصدهای مناسب صادراتی را شناسایی کنند. اعزام هیئت‌های تجاری به کشورهای مختلف نیز در سال‌های گذشته فرصتی برای آشنایی شرکت‌ها با بازارهای بین‌المللی و گسترش ارتباطات تجاری فراهم کرده است.

او تأکید کرد شرکت‌های فعال در حوزه فناوری‌های سخت، از جمله نفت، گاز، پتروشیمی و تجهیزات پزشکی، باید استانداردهای موردنیاز بازارهای هدف را از ابتدا در فرآیند تولید در نظر بگیرند. به گفته خنده‌رو، محدود ماندن به بازار داخلی و نداشتن برنامه برای رعایت استانداردهای جهانی می‌تواند امکان رشد پایدار و رقابت بین‌المللی شرکت‌ها را کاهش دهد.