تهدیدات امنیت انرژی در جهان

محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت، در یازدهمین نشست وزیران نفت و انرژی کشورهای عضو بریکس با اشاره به حملات آمریکا و اسرائیل در جریان جنگ اخیر به زیرساخت‌های نفت، گاز و پتروشیمی ایران، این اقدامات را صرفاً حمله به تأسیسات یک کشور ندانست و آن را جنگی کور علیه امنیت انرژی جهان توصیف کرد. به گفته او، چنین اقداماتی می‌تواند پیامدهایی مانند بروز بحران انرژی، افزایش قیمت جهانی مواد اولیه و محصولات تولیدی، فشارهای اقتصادی و بالا رفتن هزینه‌های معیشت برای مردم غیرنظامی در سراسر جهان به همراه داشته باشد.

وی تأکید کرد تنها راه دستیابی به ثبات و امنیت پایدار در غرب آسیا ـ منطقه‌ای که بخش قابل توجهی از انرژی جهان را تأمین می‌کند ـ خروج نیروهای خارجی از منطقه و واگذاری مسئولیت امنیت آن به کشورهای منطقه است.

وزیر نفت در ادامه به چالش‌های فزاینده نظام جهانی انرژی اشاره کرد؛ از جمله افزایش تقاضای جهانی برای انرژی، مخاطرات ژئوپلیتیکی، نوسانات غیرقابل پیش‌بینی بازار، گرمایش جهانی، محدودیت‌های سرمایه‌گذاری و ضرورت تضمین دسترسی جهانی به انرژی مقرون‌به‌صرفه. به گفته پاک‌نژاد، عبور از این چالش‌ها نیازمند همکاری بین‌المللی و اتخاذ سیاست‌گذاری‌های واقع‌گرایانه و عمل‌گرایانه در سطح جهانی است.

او با اشاره به ضرورت اقدام جمعی برای کاهش تغییرات اقلیمی هشدار داد که سیاست‌های یک‌سویه و حذفی در حوزه انرژی می‌تواند امنیت انرژی جهان را تهدید کرده و فقر انرژی را در بسیاری از جوامع و مناطق محروم تشدید کند. به اعتقاد وی، برای پاسخگویی به تقاضای رو‌به‌رشد انرژی باید از همه منابع و فناوری‌های انرژی استفاده شود.

پاک‌نژاد همچنین با اشاره به ظرفیت‌ها و توانمندی‌های ایران در حوزه نفت، گاز و انرژی اعلام کرد جمهوری اسلامی ایران آماده است نقشی فعال در همکاری‌های انرژی میان کشورهای عضو بریکس ایفا کند. وی گفت ایران با در اختیار داشتن منابع عظیم انرژی، توان فنی قابل توجه و موقعیت راهبردی، آماده تعامل سازنده برای شکل‌گیری نظم عادلانه و امن در نظام جهانی انرژی در چارچوب همکاری‌های بریکس است.

وزیر نفت همچنین تحریم‌ها و طرح اتهامات و بهانه‌های مختلف علیه کشورهای دارای ذخایر بزرگ نفت و گاز را از جمله تهدیدهای مهم برای امنیت انرژی جهان دانست. او در پایان پیشنهاد داد کشورهای عضو بریکس می‌توانند در قالب طرحی مشترک با عنوان «مشارکت انرژی بریکس» و در چارچوب نقشه راه همکاری انرژی ۲۰۲۵ تا ۲۰۳۰، برای افزایش تاب‌آوری، ثبات و امنیت در سراسر زنجیره ارزش انرژی با یکدیگر همکاری کنند.